Enoksaparin
• Enoksaparin, diğer düşük moleküler ağırlıklı heparinlere (DMAH), heparine veya domuz kaynaklı ürünlere aşırı duyarlılığı olan hastalarda kontrendikedir.
• Aktif majör kanaması olan ve heparin kaynaklı trombositopenisi (HIT) bulunan hastalarda kullanımı kontrendikedir.
• Epidural anestezi alan veya konjenital ya da edinilmiş kanama bozukluğu gibi artmış hemoraji riskine sahip hastalarda aşırı dikkatle kullanılmalıdır.
• Kanama diatezi, kontrolsüz arteriyel hipertansiyon, yakın zamanda geçirilmiş GI ülserasyon öyküsü veya diyabetik retinopatisi olan hastalarda dikkatle kullanılmalıdır.
• Karaciğer yetmezliği veya belirgin böbrek disfonksiyonu olan hastalarda ilaç birikimine yol açabileceği için dikkatli kullanılmalıdır.
• IM veya IV yolla asla uygulanmamalıdır; yalnızca SC enjeksiyon yoluyla verilmelidir.
• Dozları birbirinden farklı olduğu için diğer DMAH'lar veya sodyum heparin ürünleri ile birbirinin yerine geçirilerek kullanılamaz.
Dozaj ve Uygulama Şekli (Türlere Göre)
KÖPEKLER:
• Tromboprofilaksi (Endikasyon dışı): Güncel literatürde herhangi bir dozu kesin olarak destekleyecek yeterli kanıt olmamakla birlikte, farmakokinetik ve Xa aktivitesi inhibisyonuna dayanarak önerilen dozlar:
1. 0,8 – 1 mg/kg SC her 6 - 8 saatte bir
2. 0,8 mg/kg SC her 6 saatte bir (Köpeklerde güvenli ve iyi tolere edildiği görülmüştür ancak tüm ırklarda terapötik kabul edilen anti-Xa konsantrasyonlarına ulaşamayabilir).
KEDİLER:
• Tromboprofilaksi (Endikasyon dışı): 0,75 – 1 mg/kg SC her 6 - 12 saatte bir; her 6 saatte bir uygulama en tutarlı anti-Xa aktivitesini sağlamıştır.
ATLAR:
• Tromboprofilaksi (Endikasyon dışı): Kolik cerrahisi sonrası laminitisi önlemek amacıyla atlarda 0,35 mg/kg SC her 24 saatte bir kullanılmıştır. (NOT: İlacın maliyeti bu türde kullanım için sorun teşkil edebilir).
Endikasyonlar ve Klinik Kullanım Sahası
Tromboembolik hastalıkların profilaksisi veya tedavisi (primer immün aracılı hemolitik anemisi olan köpekler dahil).
• Atlarda kolik cerrahisi sonrasında laminitis profilaksisi.
• İnsanlarda kararsız anjina ve Q dalgasız miyokard enfarktüsü ile ilişkili iskemik komplikasyonların önlenmesi.
Farmakolojik Özellikler ve Farmakokinetik
Düşük moleküler ağırlıklı heparinler (DMAH), antiterombine bağlanarak ve onu hızlandırarak faktör Xa ve trombinin inhibisyonunu arttırır.
• Standart (fraksiyone olmayan) heparine kıyasla potansiyel avantajı, faktör Xa'yı tercihli olarak inhibe etmesi ve pıhtılaşma sürelerini (protrombin zamanı, trombin zamanı ve aktive parsiyel tromboplastin zamanı) çok az etkilemesidir.
• Kediler üzerinde yapılan son çalışmalar, faktör Xa aktivitesinin inhibisyonunun antitrombotik aktiviteyi öngörmede doğru bir gösterge olmayabileceğini, çünkü in vivo farmakokinetik ile farmakodinamik arasında bir ilişki olmayabileceğini düşündürmektedir.
Köpeklerde SC uygulamadan sonra enoksaparin, insanlara göre faktör Xa üzerinde daha kısa süreli bir inhibe edici etkiye sahiptir ve bu nedenle köpeklerde daha sık dozlama gerektirir.
• Kediler, düşük moleküler ağırlıklı heparinler ile insanlara göre çok daha kısa süreli bir faktör Xa inhibisyon aktivitesine sahiptir.
• Kedilerde tek bir SC enjeksiyonu sonrasında Cmax 0.83 anti-Xa IU/mL, Tmax 110 dakikadır. Toplam klerens 23.4 mL/kg/saat ve terminal yarı ömür 2.27 saattir.
• Atlarda yapılan bir çalışma, ilacın insanlardakine benzer aktiviteye (etki, süre) sahip olduğunu ve günde bir kez SC enjeksiyonların antikoagülan tedavi için yararlı olabileceğini göstermiştir.
• İnsanlarda SC enjeksiyondan sonra hızla emilir; biyoyararlanımı ≈%92'dir, pik plazma konsantrasyonlarına 3 ila 5 saat içinde ulaşılır. Faktör Xa'ya karşı aktivite 24 saate kadar sürer. Karaciğerde metabolize olur ve idrarla hem değişmemiş ilaç hem de metabolitleri olarak atılır; eliminasyon yarı ömrü ≈4 ila 5 saattir.
Klinik Güvenlik, Kontrendikasyonlar ve Toksikoloji
• Enoksaparin, diğer düşük moleküler ağırlıklı heparinlere (DMAH), heparine veya domuz kaynaklı ürünlere aşırı duyarlılığı olan hastalarda kontrendikedir.
• Aktif majör kanaması olan ve heparin kaynaklı trombositopenisi (HIT) bulunan hastalarda kullanımı kontrendikedir.
• Epidural anestezi alan veya konjenital ya da edinilmiş kanama bozukluğu gibi artmış hemoraji riskine sahip hastalarda aşırı dikkatle kullanılmalıdır.
• Kanama diatezi, kontrolsüz arteriyel hipertansiyon, yakın zamanda geçirilmiş GI ülserasyon öyküsü veya diyabetik retinopatisi olan hastalarda dikkatle kullanılmalıdır.
• Karaciğer yetmezliği veya belirgin böbrek disfonksiyonu olan hastalarda ilaç birikimine yol açabileceği için dikkatli kullanılmalıdır.
• IM veya IV yolla asla uygulanmamalıdır; yalnızca SC enjeksiyon yoluyla verilmelidir.
• Dozları birbirinden farklı olduğu için diğer DMAH'lar veya sodyum heparin ürünleri ile birbirinin yerine geçirilerek kullanılamaz.
Gebe laboratuvar hayvanlarına enoksaparin verildiğinde teratojenisite veya fetotoksisite kanıtı gözlenmemiştir.
• Enoksaparin anne sütüne geçip geçmediği belirsizdir. İlaç oral yoldan emilmediği için emzirilen yavrularda etki olası değildir.
• Hayvanlarda güvenliği kanıtlanmadığı sürece, bu ilaç yalnızca anneye sağlanacak faydaların yavru üzerindeki potansiyel risklerden ağır basması durumunda kullanılmalıdır.
Aşırı doz hemorajik komplikasyonlara yol açabilir.
• Tedavi gerekliyse, son 8 saat içinde verilen her 1 mg enoksaparin için yavaşça IV yolla 1 mg protamin sülfat uygulanabilir.
• Enoksaparin uygulaması 8 saatten daha uzun süre önce gerçekleştiyse veya ikinci bir protamin dozu gerekliyse (örn. ilk protamin dozundan 2 ila 4 saat sonra aPTT hala uzamışsa), verilen her 1 mg enoksaparin için yavaşça 0.5 mg protamin IV infüzyonu uygulanabilir. Protamin sülfatın aşırı dozundan kaçınılmalıdır.
İlaç Etkileşimleri ve Kombinasyonlar
Belirtilmemiştir.
Oral Antikoagülanlar (örn. varfarin): Hemoraji (kanama) riskinde artış.
• Nonsteroid Antiinflamatuar İlaçlar (NSAİİ'ler; örn. karprofen, fluniksin, meloksikam, robenakoksib): Hemoraji riskinde artış.
• Trombosit Agregasyon İnhibitörleri (örn. aspirin, klopidogrel): Hemoraji riskinde artış.
• Selektif Serotonin Geri Alım İnhibitörleri (SSRI'lar; örn. fluoksetin, sertralin): Hemoraji riskinde artış.
• Trombolitik Ajanlar: Hemoraji riskinde artış.
Klinik İzlem, Saklama ve Hasta Sahibi Notları
Tedavi sırasında bazal ve periyodik trombosit sayımlı tam kan sayımı (CBC).
• İdrar tahlili.
• Rutin pıhtılaşma testleri (aPTT, ACT, PT) enoksaparisinin etkisinin duyarsız ölçütleridir ve genellikle gerekli değildir.
• Kanama meydana gelirse veya hastada böbrek disfonksiyonu varsa doz ayarlamalarına rehberlik etmek için Anti-Xa aktivitesi yararlı olabilir. Köpekler ve kediler için önerilen hedef anti-Xa pik aralığı 0.5 - 1 IU/mL'dir. Atlarda önerilen tromboprofilaktik aralık 0.1 - 0.2 IU/mL'dir.
Enoksaparini diğer ilaçlarla karıştırmayın veya birlikte uygulamayın.
• 100 mg/mL ticari solüsyonun steril su ile 20 mg/mL'ye seyreltilmesinin, cam vialde veya plastik enjektörlerde oda sıcaklığında veya buzdolabında saklandığında 4 hafta boyunca stabil bir ürün sağladığı gösterilmiştir.
Ticari olarak temin edilebilen enjeksiyon oda sıcaklığında (25°C) saklanmalı, 15°C ile 30°C arasındaki sıcaklık değişimlerine izin verilmelidir.
Bu ilaç derialtına (subkutan) enjekte edilmelidir. Enjeksiyonları nasıl doğru şekilde yapacağınızı bildiğinizden emin olun.
• Günde birkaç enjeksiyon gerekebilir ve tedavi çok masraflı olabilir. Enjeksiyonların yapılması hayvanınız için ağrılı olabilir.
• Kanama olası değildir ancak meydana gelirse derhal veterinerinize başvurun.
• Hayvanınız çok halsizse (enerjisi yoksa), nefes almakta zorluk çekiyorsa, yürümekte güçlük çekiyorsa veya arka bacaklarının kullanımını kaybediyorsa, kan pıhtılarının oluştuğunun göstergesi olabileceğinden derhal veterinerinize başvurun.
Veteriner İlaçlar 0 Preparat
Beşeri İlaçlar 12 İlaç
Literatür & Bilimsel Çalışmalar 0 Çalışma
Henüz akademik literatör eklenmemiş
DOI veya PMID numarası kullanarak ilk bilimsel makaleyi ekleyin.
Enoksaparin
Akademik Literatür & Çalışma Ekle
Makalenin DOI Numarasını (Örn: 10.1016/j.vetpar.2020.109123) veya PubMed ID (PMID) kodunu girerek künye bilgilerini ve Türkçe çevirili özetini yapay zeka ile otomatik çekebilirsiniz.