Lisinopril
• ACE inhibitörlerine karşı aşırı duyarlılık (hipersensitivite) gösterdiği bilinen hastalarda kontrendikedir.
• Böbrek yetmezliği olan hastalarda dikkatle ve yakın gözetim altında kullanılmalı, dozların azaltılması gerekebilir.
• Hiponatremi veya sodyum tükenmesi olan hastalarda dikkatle kullanılmalıdır.
• Koroner veya serebrovasküler yetmezliği olan hastalarda dikkatle kullanılmalıdır.
• Karaciğer yetmezliği olan hastalarda dikkatle kullanılmalıdır.
• Şiddetli konjestif kalp yetmezliği (KKH) olan hastalar tedavinin başlatılması sırasında yakından izlenmelidir.
Dozaj ve Uygulama Şekli (Türlere Göre)
KÖPEKLER:
• Kalp yetmezliğinin ek tedavisi veya bir ACE inhibitörünün endike olduğu diğer durumlar için: Anektodal olarak 0.5 mg/kg PO günde bir veya iki kez. Tek dozluk bir farmakokinetik çalışmada, 0.5 mg/kg PO lisinopril, enalapril 0.5 mg/kg PO ile benzer derecede ACE aktivitesini azaltmıştır.
KEDİLER:
• Kalp yetmezliğinin ek tedavisi veya bir ACE inhibitörünün endike olduğu diğer durumlar için (etiket dışı/extra-label): Düşük sodyumlu diyet ile kombinasyon halinde günde bir kez toplam 2.5 mg PO arterial kan basıncını düşürmüştür. Anektodal olarak: 0.25 – 0.5 mg/kg PO günde bir kez.
Endikasyonlar ve Klinik Kullanım Sahası
Köpeklerde kalp yetmezliğinin tedavisinde vazodilatör olarak kullanımı.
• Hipertansiyon tedavisinde vazodilatör olarak kullanımı.
• Valvüler kalp hastalığı (mitral yetmezliği) ve soldan sağa şantlar ile ilişkili etkilerin tedavisinde destek.
• Kronik böbrek yetmezliği ve protein kaybeden nefropatilerin tedavisinde adjuvan (ek) tedavi.
Farmakolojik Özellikler ve Farmakokinetik
Lisinopril, enalaprilden farklı olarak karaciğerde aktif bir metabolite dönüştürülmeye ihtiyaç duymayan doğrudan aktif bir oral ACE inhibitörüdür.
• Anjiyotensin-I ile anjiyotensin-dönüştürücü enzim (ACE) için yarışarak güçlü bir vazokonstriktör olan anjiyotensin-II oluşumunu engeller.
• ACE, anjiyotensin-I'e kıyasla lisinoprile çok daha yüksek bir afiniteye sahiptir.
• Anjiyotensin-II konsantrasyonları azaldığı için aldosteron salgılanması azalır ve plazma renin aktivitesi artar.
• Lisinopril, hem enalapril hem de kaptoprile göre ACE'ye karşı daha yüksek bir afiniteye sahiptir.
• Konjestif kalp yetmezliği (KKH) olan hastalarda kardiyovasküler etkileri: Total periferik dirençte, pulmoner vasküler dirençte, ortalama arteriyel ve sağ atriyal basınçlarda ve pulmoner kapiller uç basıncında azalma; kalp hızında değişiklik olmaması veya azalma; kardiyak indeks ve debide, atım hacminde ve egzersiz toleransında artış.
• Renal kan akımı, hepatik kan akımında çok az değişiklik ile artabilir.
• Glomerüler hastalığı olan hayvanlarda ACE inhibitörleri muhtemelen proteinüriyi azaltır ve böbrek fonksiyonunun korunmasına yardımcı olur.
Köpeklerde lisinoprilin biyoyararlanımı %25 ile %50 arasında değişmektedir.
• Zirve konsantrasyonlar dozlamadan yaklaşık 4 saat sonra görülür.
• SSS'ye (Merkezi Sinir Sistemi) dağılımı zayıftır.
• Anne sütüne geçip geçmediği bilinmemektedir ancak plasentayı geçer.
• Yarı ömürler (t1/2) böbrek yetmezliği veya şiddetli KKH hastalarında uzar.
• Köpeklerde etki süresi 24 saat olarak tanımlanmıştır, ancak etkiler zamanla azalma eğilimi gösterir.
• Kediler için herhangi bir farmakokinetik bilgi bulunamamıştır.
Klinik Güvenlik, Kontrendikasyonlar ve Toksikoloji
• ACE inhibitörlerine karşı aşırı duyarlılık (hipersensitivite) gösterdiği bilinen hastalarda kontrendikedir.
• Böbrek yetmezliği olan hastalarda dikkatle ve yakın gözetim altında kullanılmalı, dozların azaltılması gerekebilir.
• Hiponatremi veya sodyum tükenmesi olan hastalarda dikkatle kullanılmalıdır.
• Koroner veya serebrovasküler yetmezliği olan hastalarda dikkatle kullanılmalıdır.
• Karaciğer yetmezliği olan hastalarda dikkatle kullanılmalıdır.
• Şiddetli konjestif kalp yetmezliği (KKH) olan hastalar tedavinin başlatılması sırasında yakından izlenmelidir.
Lisinopril plasentayı geçer.
• Kemirgenlerde yüksek dozlar fetal ağırlıkların azalmasına ve fetal ile maternal ölüm oranlarında artışa neden olmuştur; teratojenik etkiler bildirilmemiştir.
• İnsanlar için mevcut öneriler, gebelik tespit edilir edilmez ACE inhibitörlerinin kesilmesidir.
• Lisinoprilin sütle atılıp atılmadığı bilinmemektedir; dikkatle kullanılmalıdır.
• Hayvanlarda güvenliği kanıtlanmadığı için, bu ilaç yalnızca maternal faydaların yavrular için potansiyel risklerden ağır basması durumunda kullanılmalıdır.
Doz aşımı durumlarında birincil endişe hipotansiyondur; kan basıncını düzeltmek için normal salin ile hacim genişletme (volüm ekspansiyonu) destekleyici tedavisi önerilir.
• İlacın uzun etki süresi nedeniyle uzun süreli izlem ve tedavi gerekebilir.
• Son doz aşımı durumları, gerektiğinde mideyi boşaltma protokolleri kullanılarak yönetilmelidir.
• Köpeklerde hipotansiyona neden olduğu belgelenen en düşük doz 27 mg/kg'dır. Genellikle 20 mg/kg'ın altındaki dozlar sadece hafif belirtilere (en yaygın olarak kusma ve letarji) neden olur. Daha yüksek dozlar dekontaminasyon gerektirir.
• Kedilerde 4.9 mg/kg dozda sadece tek bir kedi hipotansiyon geliştirmiştir.
• Kuşlarda 41 mg/kg'da sadece hafif uyku hali (somnolans) meydana gelmiştir.
• En yaygın klinik bulgular letarji (%24), taşikardi (%18), kusma (%14) ve hipotansiyondur (%13).
• Acil durumlarda veteriner toksikoloji danışma merkezleri ile iletişime geçilmesi önerilir.
İlaç Etkileşimleri ve Kombinasyonlar
Furosemid: Özellikle furosemid ile birlikte kullanıldığında kalp yetmezliği olan köpeklerde yaşam kalitesini artırır.
Anestezikler: Eş zamanlı kullanım hipotansiyon riskini artırabilir.
• Anjiyotensin Reseptör Blokörleri (örn. telmisartan): Bir ACE inhibitörünün anjiyotensin II reseptör antagonist ile eş zamanlı kullanımı renin-angiotensin sistemi üzerinde hiperkalemi, hipotansiyon, senkop ve akut böbrek hasarına neden olan aditif etkilere yol açabilir.
• Antiasitler (Alüminyum-, Kalsiyum- veya Magnezyum İçeren): Antiasitlerle birlikte verilirse lisinoprilin oral emiliminde azalma meydana gelebilir; dozlamanın en az 2 saat arayla yapılması önerilir.
• Antihipertansif Ajanlar ve Vazodilatörler (örn. amlodipin, hidralazin, nitratlar, prazosin, sildenafil): Eş zamanlı kullanım hipotansiyon ve diğer advers etki riskini artırabilir; dozlar dikkatle titre edilmelidir.
• Buspiron: Eş zamanlı kullanım hipotansiyon riskini artırabilir.
• Kabergolin: Eş zamanlı kullanım aditif hipotansiyona yol açabilir.
• Kortikosteroidler (örn. deksametazon, fludrokortizon, predniso(lo)n): ACE inhibitörlerinin antihipertansif etkilerini azaltabilir.
• Darbepoetin; Epoetin: ACE inhibitörleri eritropoietin ile etkileşime girebilir.
• Digoksin: Bir ACE inhibitörü eklendiğinde seviyeler %15 ila %30 oranında artabilir, otomatik doz azaltılması önerilmez ancak serum digoksin seviyelerinin izlenmesi yapılmalıdır.
• Difenhidramin: Eş zamanlı kullanım hipotansiyon riskini artırabilir.
• Disopiramid: Hipoglisemik etkiler artabilir.
• Diüretikler (örn. furosemid): Birlikte kullanılan diüretikler lisinopril ile kullanılırsa hipotansiyona neden olabilir; dozları dikkatle titre edin.
• Doksepin: Eş zamanlı kullanım hipotansiyon riskini artırabilir.
• Gliserin, Oral: Eş zamanlı kullanım hipotansiyon riskini artırabilir.
• Heparin, Düşük Moleküler Ağırlıklı Heparinler (örn. dalteparin, enoksaparin): Eş zamanlı kullanım hiperkalemi riskini artırabilir.
• Lantan: Birlikte verilirse lisinoprilin oral emiliminde azalma meydana gelebilir; dozlamanın en az 2 saat arayla yapılması önerilir.
• Nonsteroidal Antiinflamatuar İlaçlar (NSAİİ'ler; örn. karprofen, meloksikam, robenakoksib): Lisinopril bir antihipertansif ajan olarak kullanıldığında klinik etkinliğini azaltabilir; kombinasyon azalan böbrek fonksiyonu ile sonuçlanabilir.
• Opioidler (örn. butorfanol, hidrokodon, morfin): Eş zamanlı kullanım hipotansiyon riskini artırabilir.
• Potasyum veya Potasyum Tutan Diüretikler (örn. spironolakton): Hiperkalemi gelişebilir.
Klinik İzlem, Saklama ve Hasta Sahibi Notları
KKH'nin klinik belirtileri
• Serum elektrolitleri, kreatinin, BUN, idrar protein:kreatinin oranı
• Periyodik olarak diferansiyelli hemogram (CBC)
• Kan basıncı (hipertansiyon tedavi ediliyorsa veya hipotansiyon belirtileri ortaya çıkarsa)
Kompakt hazırlama stabilite verisi: Ticari olarak temin edilebilen tabletlerden yapılan lisinopril oral süspansiyonu yayınlanmıştır.
• On (10) adet 10 mg lisinopril tabletin 50 mL Ora Plus® ile trite edilip Ora Sweet® ile 100 mL'ye tamamlanması, 4°C'de (39.2°F) saklandığında ve ışıktan korunduğunda 91 gün boyunca %95'ten fazla potansiyeli koruyan 1 mg/mL'lik bir lisinopril oral süspansiyonu sağlar.
Lisinopril tabletlerini, üretici tarafından aksi belirtilmedikçe oda sıcaklığında sıkı kaplarda saklayın.
Lisinopril, köpeklerde ve kedilerde kalp yetmezliğini, yüksek tansiyonu ve bazı böbrek hastalığı formlarını tedavi etmek için kullanılır.
• Bu ilaç genellikle iyi tolere edilir ancak kusma ve ishal meydana gelebilir. Kusma veya iştahsızlık bir sorun haline gelirse bu suyu/ilacı yiyecekle birlikte verin.
• Bir döküntü veya enfeksiyon belirtileri (örn. ateş) ortaya çıkarsa derhal veterinerinize başvurun.
• Lisinoprilin reçete edildiği şekilde verilmesi çok önemlidir. Veterinerinizin rehberliği olmadan dozu durdurmayın veya azaltmayın.
• Lisinopril alırken hayvanınızın muhtemelen kan basıncı ve laboratuvar testlerinin yapılması gerekecektir.
Veteriner İlaçlar 0 Preparat
Beşeri İlaçlar 8 İlaç
Literatür & Bilimsel Çalışmalar 0 Çalışma
Henüz akademik literatör eklenmemiş
DOI veya PMID numarası kullanarak ilk bilimsel makaleyi ekleyin.
Lisinopril
Akademik Literatür & Çalışma Ekle
Makalenin DOI Numarasını (Örn: 10.1016/j.vetpar.2020.109123) veya PubMed ID (PMID) kodunu girerek künye bilgilerini ve Türkçe çevirili özetini yapay zeka ile otomatik çekebilirsiniz.